Рецензилени процесӗ
Пӗрремӗш этап. Статья ӑслӑлӑх тата техника экспертизинчен иртет (ку этапӑра эксперт асӑрхавӗсем тӑрӑх статьяна тӳрлетме пулать).
Иккӗмӗш этап. Ал ҫырӑвне икӗ специалиста рецензилеме яраҫҫӗ (ку этапӑра рецензент асӑрхавӗсем тӑрӑх статьяна тӳрлетме пулать).
Виҫҫӗмӗш этап. Пӗрлехи лайӑх хурав пулсан статьяна редактора тӗрӗслеме яраҫҫӗ (ку этапӑра кӑларӑм редакторӗнчен автора ыйту-тӗрӗслевсем пулма пултараҫҫӗ).
Редакци калаҫнӑран икӗ эрне хушшинче авторсенчен хурав килмен чухне статьяна пӗр енлӗхпе сирсе яма пулать.
Рецензилени процесӗ темиҫе эрнерен темиҫе уйӑхччен тӑсма пултарать. Пичетлеме май пурри ҫинчен хурав редакци икӗ специалистӑн рецензийӗ, ӑслӑлӑх экспертӑн шухӑшӗ тата редакци коллегийӗн пӗрлехи шутӗ тӑрӑх йышӑнать. Йышӑннӑ хыҫҫӑн статьяна журналӑн чи ҫывӑх кӑларӑмне яраҫҫӗ.
Ăслӑлӑх е техника экспертизине иртмен чухне статьяна рецензилени этапӗчченех сирсе яма пулать.
Независимлӑ рецензилени ал ҫырӑвӗн эксперт хаклавӗне рецензиленӗ материалсен темипе паллӑ специалистсем тунине пӗлтерет. Пирӗн Издательствӑра независимлӑ рецензи ҫырнӑ чухне ал ҫырӑвӗ икӗ хутлӑ суккӑр рецензиленирен иртет, т.е. ни авторсем, ни рецензентсем пӗр-пӗрне пӗлмеҫҫӗ. Ал ҫырӑвне икӗ рецензент пӑхать.
Рецензентсем пек редколлеги членӗсем те, тулашри экспертсем те ӗҫлеҫҫӗ. Рецензентсене суйлассипе юлашки шута редакци тытат. Рецензентсем ал ҫырӑвӗн предмет облаҫӗпе лайӑх паллашнӑ пулмалла, вӗсем авторсен учреждениӗнчен пулмалла мар, тата юлашки пӗрлехи публикацисем авторсенчен кампа та пулин пулмалла мар.
Независимлӑ рецензилени аяларах кӑтартнӑ Независимлӑ рецензилени ҫинчен Положени тӑрӑх иртет.
Независимлӑ рецензилени ҫинчен Положени
1. Пӗрлехи положенисем
1.1. Ăслӑлӑх журнала публикацишӗн янӑ ал ҫырӑвӗсене рецензилени процесӗ ҫинчен хальхи Положени ООО «Издательский дом «Среда» (малалла – «Издательство») Редакци политики пайӗ пулать; вӑл Издательство ӑслӑлӑх журналӗн содержаниӗн ҫӳллӗ пахалӑхӗпе тарӑнлӑхне гарантиялесшӗн ал ҫырӑвӗсене экспертсем хакламалли процедурина палӑртать.
1.2. Ал ҫырӑвӗсене рецензилени процесӗ ҫинчен Положени Материал Авторӗпе (Авторӗсемпе) хутшӑнусене ӑслӑлӑх публикацийӗсен этикин тӗп положенисене туллих пӑхӑнса йӗркелет.
1.3. Положениӗн 3.1 тата 3.2 пункчӗсенчен тухса, рецензилени конфиденциальноҫ формачӗпе иртет.
1.4. Издательство журнал тематикине килӗшӳллӗ килекен мӗнпур материалсене эксперт хаклавӗ тумашкӑн рецензилет.
2. Интерес конфликтӗ
2.1. Рецензент сӗннӗ ал ҫырӑвӗпе интерес конфликтӗ пур пулсан, ӑна ал ҫырӑвне рецензилеме пуҫличчен редактора пӗлтерме тивӗҫлет.
2.2. Ал ҫырӑвӗпе ӗҫленӗ чухне интерес конфликтӗ пурри ҫине шикленӳ ҫурални е рецензилене объективлӑ тата айккисӗр тума чаракан обстоятельствосем тупӑнсан рецензент редактора часрах пӗлтерме тивӗҫлет.
2.3. Рецензентшӑн интерес конфликтӗ тесе шута илӗҫҫӗ:
- публикаци авторӗсемпе пӗрлехи тӗпчеве хутшӑнни;
- юлашки 3 ҫулта авторсемпе пӗрлехи публикацисем пурри;
- халь е юлашки 3 ҫулта авторсемпе пӗр ӑслӑлӑх учрежденийӗнче ӗҫлени, ҫавӑн пекех ун пек организацие ӗҫе кӗрес шухӑш;
- ҫавӑн вӑхӑтра пӗр ӑслӑлӑх ушкӑнӗнче е пӗр грант ҫине ӗҫлени;
- автор хӑйӗн енчен юлашки 3 ҫулта ҫак рецензентӑн статьине эксперт хаклавӗ тунӑ пулсан.
2.4. Интерес конфликтӗ пурри урӑх рецензента палӑртмалли никӗс пулать. Яваплӑ редактор тупнӑ конфликта пысӑках мар тесе йышӑнсан вӑл ун ҫинчен информацие тӗп редактора тата рецензентсене суйланӑ чухне хутшӑннӑ редакци коллегийӗн членӗсене ҫитерет.
3. Рецензилени йӗркипе срокӗсем
3.1. Рецензилени икӗ енлӗ аноним характерлӑ; ӑна Авторсемпе рецензентсем хушшинчи хутшӑну Издательство электронлӑ площадки урлӑ кӑна пулнинчен тухать.
3.2. Рецензилеме куҫармашкӑн илнӗ автор ал ҫырӑвӗсене «обезличивани» процесӗнчен иртереҫҫӗ, т.е. автор аффилиацине кӑларса параҫҫӗ.
3.3. Ятне уҫӑмлатман компетенциллӗ специалистсем (рецензентсем) Авторсен ал ҫырӑвӗсене рецензилеҫҫӗ.
3.4. Палӑртнӑ мӗнпур рецензентсем рецензиленӗ материалсен темипе квалификациллӗ специалистсем пулаҫҫӗ тата юлашки 3 ҫулта рецензиленӗ статья темипе публикацисем пур.
3.5. Рецензентсем материалсене харпӑр тӗпчевре усӑ курма копилеме тата ал ҫырӑвне е унӑн пайне (пайӗсене) урӑх ҫынна рецензилеме пама, этика нормисемпе Издательство рецензентсене памалли требованисем тӑрӑх, юрамасть.
3.6. Рецензилени срокӗ 3 эрнерен пуҫланать, редакци процесӗнче улшӑнма пултарать.
4. Рецензи содержанине памалли требованисем
4.1. Рецензи – материалсен квалификациллӗ анализӗ тата ал ҫырӑвӗн объективлӑ хаклавӗ, рационаллӑ аргументсене хутшӑнтарса.
4.2. Рецензире кӑтартнӑ ал ҫырӑвӗн пахалӑхӗн эксперт хаклавӗ кӗрет:
- публикаци содержанийӗ унӑн ячӗпе килӗшӗвӗ;
- ал ҫырӑвӗн ӑслӑлӑх содержани шайӗн, ҫӗнӗлӗхӗн, терминологипе структурине, пӑхса тухакан темӑн актуалӑхӗпе панӑ проблемӑн пӗлтерӗшӗн пӗрлехи анализӗ; тӗпчевӗн теори е практика пайӗсем;
- кӑтартнӑ фактсен тӗрӗслӗхӗ; материала ӗҫлени туллихӗ;
- ал ҫырӑвӗн чӗлхепе стиль енчен пичетлеме хатӗррине хаклани, ал ҫырӑвӗн материалӗсене йӗркелемелли требованисемпе килӗшӗвне; усӑ курнӑ библиографи списокӗпе ытти информаци ҫӑлкуҫӗсене каҫӑсем пурри;
- Автор усӑ курнӑ методикӑсем, рекомендицисем тата тӗпчев результатӗсем хальхи ӑслӑлӑхпа практика ҫитӗнӗвӗсемпе килӗшӗвӗ;
- ал ҫырӑвӗнче тӗрлӗ иллюстраци материалӗсене илсе килни тивӗҫлӗ тата никӗсленӗ пулӑвӗ;
- илнӗ результатсен тӗрӗслӗхӗ;
- Автор вӗҫлевӗсем хальхи ӑслӑлӑх концепцийӗсемпе килӗшӗвӗ;
- каланӑ шухӑшсен уҫӑмлӑхӗпе аргументлӑхӗ; тӗпчев тӗллевӗсемпе задачӑсемпе ҫыхӑнтарнӑ юлашки вӗҫлевсен тӗрӗслӗхӗпе никӗслӗхӗ;
- публикаци Авторӗн тӗпчекен проблемӑна татса памалли харпӑр хутшӑнӑвне хаклани;
- ал ҫырӑвӗн авторӗ йӗркеленӗ ҫитменлӗхсене, тӗрӗс марлӑхсене тата йӑнӑшсене тупни.
4.3. Рецензире ал ҫырӑва пичетлеме, хушма тӳрлетме е сирсе ямалли рекомендици пулмалла.
4.4. Рецензие Положениӗн 4.1, 4.2 тата 4.3 пункчӗсен требованийӗсене пӑхӑнса параҫҫӗ.
5. Рецензие Авторсене кӑтартмалли йӗрке
5.1. Издательство ал ҫырӑвӗн Автора рецензие рецензентӑн ФИО, должность тата ӗҫ вырӑнӗ хыпарӗсӗр ярать.
5.2. Ал ҫырӑва лайӑх хакласан Издательство Автора материалсене публикацишӗн йышӑнни тата публикацин контроль срокӗсем ҫинчен пӗлтерет.
5.3. Пӗрлехи лайӑх хаклав пулсан, рецензире минималлӑ критика асӑрхавӗсем пур чухне ал ҫырӑвӗн материалне полемикаллӑ шутне кӗртме, ҫавӑн пекех ӑслӑлӑх дискуссийӗ йӗркипе ӑслӑлӑх журналӗнче пичетлеме йышӑнма пулать.
5.4. Рецензире тӳрлетме е тӗрӗслемелли рекомендицисем пур пулсан ал ҫырӑвне Автора кирлӗ тӳрлетӳшӗн яраҫҫӗ; рецензент асӑрхавӗсене тӳрлетмелле тата ал ҫырӑвне тӳрлетмелле точный срок кӑтартаҫҫӗ. Тӳрлетӳсемпе рецензент паллисене хуравланӑ юлашки ал ҫырӑвӗн варианчӗ уйрӑм файлпа каялла рецензилеме каять; унта публикаци, хушма тӳрлетӳ е ал ҫырӑва сирсе яни ҫинчен квалификациллӗ хурав памалла.
5.5. Издательство публикацие е хушма рецензиленине, е Автора тӳрлетмелле каялла рецензилеме куҫарма, е отрицательнӑй рецензи килсен сирсе яма праваллӑ.
5.6. Ал ҫырӑва категорически сирсе ярасан Издательство Автора ун ҫинчен сирӳ сӑлтавӗсене кӑтартса ҫыруллӑ пӗлтерет.
6. Вӗҫлев положенисем
6.1. Рецензие Издательствӑра 5 ҫул упранать.
6.2. Килӗшӳллӗ ыйтӑвӑн килсен Издательство рецензи копийӗсене Раҫҫей Федерацийӗн Вӗренӳпе ӑслӑлӑх министерствине ярать.