д-р ист. наук, доцент, доцент
doctor of historical sciences, associate professor, associate professor
д-р ист. наук, доцент, доцент
цель статьи – изучение изданных во второй половине XIX – начале XX вв. публицистических материалов, связанных с освещением женского вопроса в России, выявление на их основе подходов к решению проблем становления и развития женского образования, прослеживание тенденций в их общественном восприятии, сопоставление занимаемых позиций. Исследование проведено на материалах, посвященных женскому вопросу и женскому образованию как его важнейшей составной части, опубликованных во второй половине XIX – начале XX вв. Они принадлежат не только известным общественным деятелям, писателям, но и тем, для кого публицистика стала новым опытом деятельности. В результате исследования было выявлено, что вопросы становления и развития женского образования как одной из важнейших составных частей женского вопроса получили широкое освещение в публицистической литературе исследуемого периода. Она отражала различные позиции по данной проблеме, сложившиеся в обществе. Изучение литературы позволило более глубоко понять суть общественных настроений того времени, прочувствовать эмоциональный накал, ближе принять результаты. Анализ источникового материала показал, что все более растущими и активными становились ряды участников женского движения и его сторонников. Несмотря на постепенное сокращение числа противников, их борьба, приобретая различные формы, в течение многих десятилетий наносила существенные удары, сдерживая возможные успехи. Особое место в общественной жизни занимали либералы, деятельность которых в основном представляла собой словесные заявления.
the purpose of the article is to study the journalistic materials published in the second half of the XIX – early XX centuries related to the coverage of the women's issue in Russia, to identify on their basis approaches to solving the problems of the formation and development of women's education, to trace trends in their public perception, to compare their positions. Materials on the women's issue and women's education as its most important component, published in the second half of the XIX – early XX centuries. They belong not only to famous public figures, writers, but also to those for whom journalism has become a new experience. The issues of the formation and development of women's education as one of the most important components of the women's issue were widely covered in the journalistic literature of the period under study. It reflected various positions on this issue that have developed in society. The study of literature allowed us to understand more deeply the essence of the public mood of that time, to feel the emotional intensity, to accept the results closer. The analysis of the source material showed that the ranks of the participants of the women's movement and its supporters became increasingly growing and active. Despite the gradual reduction in the number of opponents, their struggle, taking various forms, has been dealing significant blows for many decades, holding back possible successes. A special place in public life was occupied by liberals, whose activities were mainly verbal statements.
cтатья тĕллевĕ – XIX ĕмĕрĕн иккĕмĕш çурринчен тытăнса XX ĕмĕрен пуçламăшĕнче Раççейĕн хĕрарăм ыйтăвĕпе çыхăнтарса пичетленĕ публицистика материалне тĕпчесси, çавна май хĕрарăм вĕренĕвĕпе çыхăннă ыйту епле пуçланса аталаннипе ăна епле татса панине ăнлантарса парасси, ыйтусене халăх ăстăнĕ епле пăхнине сăнасси, ку е вăл шухăша тепринпе танлаштарасси. Материалсене обществăн паллă çыннисем тата писательсем кăна мар, публицистика пурнăçĕнче çĕнĕ опыт пулса тăнă çынсем те çырнă. Тĕпчев эпир палăртнă вăхăтра хĕрарăмсене вĕрентесси публицистикăра чылай пысăк вырăн йышăннă ыйту пулнине кăтартать. Публицистика тапратнă ыйту пирки обществăра расна шухăш пулнине ĕнентерет. Литературăна тĕпчени ун чухне общество епле кăмалтуйăмпа пурăннине, хĕрӳлĕх епле вăйлана-вăйлана кайнине тата та тарăнрах туйса илме май пачĕ. Материала тĕпчени хĕрарăмсен юхăмĕн çыннисем, вĕсене хӳтĕлекенсен речĕ майĕпен ӳссе, вăйланса пынине, çынсен хастарлăхĕ хăват илсе аталаннине кăтартать. Хирĕçлисен йышĕ майĕпен чакса пынă пулин те вĕсен кĕрешĕвĕ расна форма йышăнса нумай-нумай теçетке çул сиен çине сиен кӳнĕ, малалла талпăнакансене ăнăçу тума чăрмантарнă. Хăйне майлă вырăнта либералсем тăнă. Вĕсен ĕçĕ-хĕлĕ, тĕпрен илсен, хăйсен шухăшне халăха пĕлтернипе анчах çыхăннă.